Israëlreis 2008Israëlreis 2008

Jeruzalem is historisch, cultureel en religieus gezien een van de meest bijzondere steden van de wereld en waarschijnlijk ook de meest betwiste stad in de geschiedenis. Binnen een straal van twee kilometer staan de heiligdommen van drie verschillende religies.

Na een korte nacht, staan we al vroeg in de ‘Oude Stad’. Dit deel van Jeruzalem is volledig ommuurd. Via het christelijke, joodse en islamitische deel van de oude stad, banen we ons een weg naar de Tempelberg. Op de Tempelberg heeft Koning Salomo de eerste tempel gebouwd, die later twee keer is afgebroken en weer opnieuw opgebouwd. Het laatste gedeelte van de tempel wat nu nog staat is de Klaagmuur. Het was voor ons beide indrukwekkend om vanaf de Tempelberg, Getsemane te zien liggen en te beseffen dat Jezus daar zijn laatste uren voor zijn kruisiging heeft doorgebracht. Vervolgens hebben we de Via Dolorosa gelopen naar de plaats waar Hij mogelijk gekruisigd is.

Na deze religieuze ochtend, stond het middagprogramma meer in het teken van de politiek. Met de bus hebben we een tour door Jeruzalem gemaakt, en duidelijk het verschil kunnen zien tussen het oosten en het westen van de stad. Het westelijke deel is onderdeel van de staat Israël, het oosten van de stad valt onder Palestijns bewind. De exacte grens tussen Israël en Palestina, wordt constant ter discussie gesteld. Enige jaren geleden Israël het initiatief genomen om een muur te bouwen, welke terroristische aanslagen moet voorkomen.

Aan het eind van de middag bezoeken we een nederzetting op de Westelijke Jordaanoever. Een van de stichters van Anatot vertelt ons hoe hij het leven in een nederzetting beleeft. Na jaren van heftige conflicten, lijkt het momenteel relatief rustig te zijn in deze Israëlische stad in Palestijns gebied. Na de terugtrekking van Israëlische kolonisten uit Gaza, is hij bang dat de regering besluit dat ook alle nederzettingen in de Westelijke Jordaanoever ontmanteld zullen moeten worden.

Als afsluiting van deze indrukwekkende dag, hebben we heerlijk ontspannen de sportieve voetbalwedstrijd (Nederland – Roemenie) op het strand van Tel Aviv gekeken.

Met dank aan onze vrienden van de SGP-j, een vervolg op de weblog:

Sinds 2005 is de Gazastrook volledig in handen van de Palestijnen. De Hamas werd er de grootste partij tijdens de laatste verkiezingen. De grens tussen Gaza en Israël is vrijwel gesloten. Palestijnen kunnen dus niet meer in Israël werken. Wel levert Israël hen eten, elektriciteit en medicijnen. Soms worden deze transporten bedreigt door zelfmoordaanslagen en stopt Israël deze.

Tijdens de reis nemen we ook de problemen rond Gaza onder de loep. Zo bezochten we donderdag de plaats Sderot dat al zes jaar door de Palestijnen dagelijks beschoten wordt met rakketen. Donderdag begon een wapenstilstand. Toch zei de persoon die ons rondleidde dat we zo snel mogelijk naar een schuilkelder moesten rennen als het alarm afging. Helemaal veilig was het er dus niet.

Bij het politiebureau in de stad lagen de raketten opgeslagen die de laatste zes maanden in Sderot neerkwamen. Honderden metalen, zelfgemaakte raketten lagen opgestapeld; sommige van wel een meter lang.

De bevolking van Sderot lijdt onder de dreiging van aanslagen. Zo staat ze soms uren in een schuilkelder en zijn de straten bijna leeg omdat het binnenshuis veiliger is. In een van de huizen die onlangs is getroffen, namen we een kijkje. De hele familie woont en slaapt op de onderste verdieping en heeft daar ook een schuilkelder gebouwd. Ook in een van de kibboetsen rond Sderot namen we een kijkje. Een van de wachtposten langs de weg was zwaar getroffen door een raket, die dwars door het dak was geslagen en een krater in de grond maakte.

Israël kan weinig terugdoen na de raketbeschietingen. De raketten worden geschoten vanuit huizen waar ook burgers wonen en het Israëlische leger wil hen niet doden, legt een woordvoerder uit aan de grens van de Gazastrook, waar 1,5 miljoen mensen wonen. Hij zei dat Israël er alles aan doet om het de Palestijnen zo goed mogelijk te maken.

Eerder op de dag spraken we met de Nederlandse journalist voor RTL, Conny Mus, in een perscentrum in Jeruzalem over zijn werk in Israël. Hij constateerde dat het Palestijnse volk erg lijdt onder de huidige situatie, maar had wel de verwachting dat er een vredesovereenkomst op stapel staat.

Aan het eind van de dag vertrokken we naar de Judeawoestijn bij de Dode Zee naar een andere minderheid die in Israël leeft: de bedoïenen. In het zuidelijke deel van Israël wonen 200.000 van deze nomaden die leven in tenten, traditioneel gekleed zijn in lange gewaden en kamelen en ezels rond hun tenten hebben lopen. We aten op een traditionele manier: in kleermakerszit op de grond en sliepen in de tenten. Erg boeiend om het leven van deze minderheid te proeven; een groot verschil met westerse steden als Tel Aviv.

Op de sabbat is er in Israël niet veel te doen. Het is een echte rustdag. Op het programma van onze politieke reis stond op de zaterdag daarom een bezoek aan de Palestijnse gebieden: Bethlehem. Daar spraken we met de gouverneur van het gebied, die onderdeel was van de harde kern van Fatah, de partij van de Palestijnse president.

Hij vertelde ons hoe hij aankeek tegen zijn relatie met Israël. Regelmatig vallen in Bethlehem doden door geweld van Israëlische zijde, zei hij. Ook vertelde hij dat zijn stad dagelijks wordt aangevallen door het leger. "De stad lijdt erdoor." Wel sprak de gouverneur de hoop uit dat er vrede komt tussen Israël en de Palestijnen.

Later op de dag bezochten we een vluchtelingenkamp waarin Palestijnen wonen die zijn gevlucht nadat Joden in 1948 naar hun beloofde land trokken. In het kamp woonden zo'n 4500 mensen onder niet al te beste omstandigheden. Vlak langs het kamp heeft Israël de muur gebouwd. Daardoor kunnen de inwoners van het kamp niet meer naar hun olijfbomen en wordt hun bewegingsvrijheid enorm ingeperkt.

Tijdens de wandeling door het kamp begon in de moskee de oproep tot het gebed. Vlaggen van Fatah en Hamas wapperden boven op de huizen.
Het bouwen van de muur was niet nodig, aldus de Palestijnse heren die ons door het kamp leidden. "De houding van de Palestijnen was al veranderd. Daardoor is het aantal zelfmoordaanslagen verminderd." De inwoners van het kamp zijn erg boos over de bouw van de muur. Een terreurdaad noemen ze het. "Het enige doel van Israël is zoveel mogelijk land in te pikken." Ze vergeleken het gedrag van Israël zelfs met de houding van Nazi-Duitsland in de Tweede Wereldoorlog. "Israël wil de Palestijnen uitroeien."

Hoewel we het op deze punten zeker niet met ze eens waren, is het toch goed deze mensen te spreken en hun situatie te zien. Bij een conflict zijn meer partijen betrokken. Om een goed beeld van het conflict te krijgen moet je met beide partijen praten.

Aan het eind van de dag spraken we in Tel Aviv met Jonathan Adiri over wat de invloed van de politieke en economische situatie is op het Palestijns-Israëlische conflict.